Brede consensus over dual use in toekomstig Kaderprogramma voor onderzoek en innovatie

Published on 03 October 2025

Op 30 september vertegenwoordigde minister-president Matthias Diependaele de Belgische stem tijdens de Raad Concurrentievermogen (luik onderzoek) in Brussel. De Raad keurde raadsconclusies goed over de Startup & Scale-up strategie en over de Europese Life Sciences strategie.

Daarnaast vond een beleidsdebat plaats over dual use, defensie en veiligheid in het toekomstige Kaderprogramma voor O&I (KP10), gevolgd door een informeel lunchdebat over onderzoeks- en technologieinfrastructuren. 

Startup & Scaleup: kapitaal, cultuur en minder last 

Minister-president Diependaele verwelkomde, namens België de raadsconclusies en benadrukte dat het Scaleup Europe Fund een belangrijke hefboom zal zijn om innovatieve bedrijven hier te laten doorgroeien.

Hij vroeg verder om een aangepaste mindset en politieke ruggensteun om ondernemers aan te moedigen meer risico te nemen om te investeren, 

Tevens is er nood aan minder regels en meer transparantie met focus op de begunstigden. Dit past in de bredere vereenvoudigingsagenda en moet instapdrempels voor kmo’s en startups verlagen. 

Dual use in KP10: kansen grijpen, grenzen bewaken 

In het beleidsdebat over KP10 reageerde België voorzichtig positief op het verbreden van KP10 naar dual use. Dual use kan innovatie versnellen in strategische domeinen zoals AI, ruimtevaart, drones, robotica en gezondheid, met concrete voordelen voor kmo’s en startups.

Tegelijk vroeg de minister-president om duidelijke richtlijnen, minimale administratieve lasten en een werkbaar evenwicht tussen open science en kennisveiligheid.

Dual use mag geen verplicht criterium worden, en samenwerking met derde landen vergt heldere, proportionele waarborgen.  

Adjunct-permanent vertegenwoordiger Bert Versmessen, onderzoeksattaché Theresia Feldmann, minister-president Matthias Diependaele, raadgever Karoline Van den Brande
(c) European Union
Adjunct-permanent vertegenwoordiger Bert Versmessen, onderzoeksattaché Theresia Feldmann, minister-president Matthias Diependaele, raadgever Karoline Van den Brande

Wat de Raad besliste 

Raadsconclusies Startup & Scaleup – GOEDGEKEURD 

De conclusies bevestigen het belang van O&I voor een sterk start en scaleup-ecosysteem en ondersteunen instrumenten zoals de Europese Innovatieraad (EIC) en het Scaleup Europe Fund. De focus ligt op toegang tot financiering, ecosystemen rond universiteiten en Technology Transfer Offices (TTO’s), en vereenvoudiging zodat innovatieve bedrijven sneller kunnen schalen binnen de interne markt. 

Raadsconclusies Life Sciences – GOEDGEKEURD 

De lidstaten schaarden zich achter de ambitie om Europa tegen 2030 de meest aantrekkelijke regio voor biowetenschappen te maken. De aandacht gaat naar een geïntegreerde waardeketen, talent en vaardigheden, datagebruik en AI, en slimmere regelgeving om innovatie en klinische studies te versnellen. 

Beleidsdebat KP10 (dualuse, defensie en veiligheid) 

De gewijzigde geopolitieke context leidt tot een brede erkenning dat civiele en militaire toepassingen niet altijd strikt te scheiden zijn. De Europese Commissie wil binnen KP10 ruimte maken voor dual use, met behoud van Europese waarden. Veel lidstaten vroegen heldere afbakening en proportionele regels; Vlaanderen onderstreepte opnieuw vereenvoudiging en kennisveiligheid. 

De toekomst van Europese onderzoeks en technologieinfrastructuren 

EU Commissaris voor Startups, Onderzoek en Innovatie, Ekaterina Zaharieva, lichtte haar nieuwe strategie toe om Europese onderzoeks en technologieinfrastructuren te versterken, met aandacht voor investeringen, toegang, talent, governance en internationale samenwerking. Tijdens de lunch wisselden de ministers van gedachten over de toekomstige EU-ambities voor onderzoeks en technologieinfrastructuren. 

Relevantie voor Vlaanderen 

  • Groei & kapitaal: Het aangekondigde Scaleup Europe Fund en de inzet op vereenvoudiging sluiten aan bij Vlaamse noden: meer risicokapitaal in latere groeifasen en minder administratieve drempels voor innovatieve bedrijven.  

  • Life sciences: De goedgekeurde conclusies ondersteunen Vlaamse sterktes in biotech en farma en benadrukken AI en datainfrastructuur – prioriteiten in onze ecosystemen. 

  • Dualuse met waarborgen: Vlaanderen ziet kansen voor kmo’s en startups in strategische domeinen, maar houdt vast aan kennisveiligheid en heldere governance tussen civiel, dualuse en defensie.  

  • Infrastructuren: De nieuwe EU-aanpak rond onderzoeks en technologieinfrastructuren kan Vlaamse projecten en faciliteiten beter verbinden met industrie en talent, en versnelt valorisatie.  

Slot 

Met minister-president Matthias Diependaele als woordvoerder gaf België een constructieve, maar nuchtere invulling aan het Europese debat: versnellen waar het kan (kapitaal, innovatie, infrastructuren) en borgen wat moet (kennisveiligheid, helderheid, eenvoud).

Zo hield Vlaanderen de focus op concurrentievermogen door excellentie—van lab tot markt.  

Theresia Feldmann
Beleidsmedewerker
Afdeling Coördinatie, Evaluatie, EU en Internationaal O&O&I-beleid
Stephanie Agten
Beleidsmedewerker
Afdeling Coördinatie, Evaluatie, EU en Internationaal O&O&I-beleid

This may interest you

27 September 2023

Flanders Looks ahead to the Tenth European Framework Programme for Research and Innovation

Although Horizon Europe (= the ninth European Framework Programme for Research and Innovation) is only halfway through, preparations for its successor have already begun. Therefore, in Flanders, the Working Group 12 of the Flemish Stakeholder Platform for European Programmes (VEP), has drafted a reflection paper on the future FP10. A similar exercise was done in the past for the current Horizon Europe programme.
02 July 2024

We are moving

On 12 August 2024, we will officially move to the new Marie-Elisabeth Belpaire Building, the most circular building of the Flemish government and named after one of the most influential women in Flanders in the late 19th and early 20th centuries. This changes both our postal and visiting address. Update our details in your contact database.
07 March 2021

Explore Flanders Blue Research and Innovation system

A new publication 'Gearing up our blue knowledge - Tackling ocean challenges in the UN Decade of Ocean Science' invites you to explore the Flanders Blue Research and Innovation system.

EN - Blijf wekelijks op de hoogte

Wij brengen u wekelijks de laatste weetjes, publicaties en cijfers over economie, wetenschap en innovatie in Vlaanderen in uw mailbox.

Nieuwsgierig naar onze voorbije nieuwsbrieven? Bekijk hier ons archief.