Op 3 en 4 februari kwamen in Warschau de Europese ministers bevoegd voor Concurrentievermogen (Industrie en Interne Markt) en Handel bijeen voor een informele ministeriële vergadering onder het Poolse voorzitterschap. De bijeenkomst vond voor het eerst plaats in het zogeheten “JUMBO”-formaat (Raad Concurrentievermogen + Raad FAC (Trade)), waarbij beide ministersgroepen gezamenlijk overlegden.
Vlaams minister-president Matthias Diependaele vertegenwoordigde België als Vlaams minister voor Industrie, volgens de intra-Belgische beurtrol.
Concurrentievermogen en handel
Met deze gezamenlijke vergadering wilde het Poolse voorzitterschap de noodzaak benadrukken om handels- en industriebeleid beter op elkaar af te stemmen om de concurrentiepositie van de EU te versterken. De link tussen handels- en industriebeleid was dan ook meteen het centrale thema van de eerste plenaire sessie.
In zijn tussenkomst benadrukte de minister-president de industriële crisis en de urgente behoefte aan een sterke, geïntegreerde aanpak om de competitiviteit van de industrie te waarborgen. Deze aanpak moet gestoeld zijn op drie aspecten:
- een sterke business case voor onze bedrijven in de weg naar decarbonisatie,
- het bevorderen van investeringen en
- het vrijwaren, verdiepen en verbreden van onze industriële waardenketens via handelsnetwerken.
Minister-president Diependaele kreeg heel wat bijval van andere EU-ministers. Het verlagen van energiekosten, het stimuleren van private investeringen, het verlagen van administratieve en regelgevende lasten en de éénmaking en versterking van de eengemaakte markt werden meermaals aangehaald door andere lidstaten als prioriteiten voor de komende maanden.
Integratie van kandidaat-lidstaten in de EU-waardeketens
De tweede plenaire sessie, die werd voortgezet tijdens de lunch, richtte zich op de mogelijke integratie van kandidaat-lidstaten in de EU-waardeketens. Dit zou bijdragen aan een sterker concurrentievermogen en meer economische veiligheid binnen de EU. Het thema “economische veiligheid” is een kernprioriteit voor het Pools Voorzitterschap.
Minister-president Diependaele benadrukte dat de integratie van de elektriciteits- en gassector prioriteit moet krijgen, aangezien dit wederzijdse voordelen biedt voor burgers en industrieën in de EU en kandidaat-lidstaten op het gebied van energieprijzen, handel, hervormingen en energiezekerheid.
Verschillende lidstaten onderstreepten het belang van een versnelling van het toetredingsproces om geopolitieke en geo-economische redenen en in het licht van de versterking van de competitiviteit van de EU. De kritieke grondstoffen van deze landen zijn cruciaal voor een groot aantal strategische sectoren. Er is op dat vlak een enorm investeringspotentieel.
Net zoals minister-president Diependaele benadrukten diverse ministers het belang van een snelle integratie van het spoornetwerk, het ICT-netwerk en het energie-netwerk. Een aantal landen voegde hieraan toe dat de liberalisering ook rekening moet houden met het benodigde gelijk speelveld om de interne markt te beschermen
De toekomst van het trans-Atlantisch partnerschap
De vergadering werd afgesloten met een werksessie over de toekomst van het trans-Atlantisch partnerschap. De ministers bespraken de principes die de Europese reactie op de ontwikkelingen binnen dit partnerschap moeten sturen, met aandacht voor het beschermen van het concurrentievermogen van de EU in belangrijke sectoren en de veerkracht van de EU-VS-relatie.
De minister-president benadrukte het belang van de VS als handelspartner en de noodzaak voor de EU om met één stem te spreken en de relatie waar mogelijk te behouden en te versterken.
Competitiveness Compass
De informele Raad bood tenslotte een uitgelezen kans om het recent gepubliceerde Competitiveness Compass van de Europese Commissie en verschillende aangekondigde initiatieven, zoals de Clean Industrial Deal, informeel te bespreken met verschillende lidstaten.
Minister-president Matthias Diependaele had in dit kader onder meer een bilaterale ontmoeting met Morten Bødskov, de Deense minister voor Industrie, Business en Financiële Zaken. Onder het Deense voorzitterschap, dat op 1 juli 2025 van start gaat, zullen belangrijke Europese initiatieven zoals de Industrial Decarbonisation Accelerator Act en het European Competitiveness Fund worden gepubliceerd en besproken.
Lees ook: Europese Commissie zet koers uit met Competitiveness Compass
